فراتحلیل اثر تمرین‌های بدنی بر تعادل پویا در سالمندان: مقایسه تمرین‌های پیلاتس، تمرین‌های در آب و یوگا

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه روانشناسی دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

2 دانشجوی کارشناسی ارشد روانشناسی عمومی دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

چکیده

 
یکی از عوامل اصلی که خطر و احتمال افتادن و زمین خوردن را در بین سالمندان بالا می­برد، ضعف در حفظ تعادل
می­باشد و در جهت پیشگیری از آن تأثیر مثبت فعالیت­هایی چون ورزش و تمرینات بدنی گزارش شده است. این پژوهش با استفاده از روش فراتحلیل و با هدف بررسی میزان تأثیرگذاری و مقایسه­ی اندازه اثر سه مداخله­ی پیلاتس، تمرین در آب و یوگا بر بهبود تعادل پویا جامعه­ی سالمند ایرانی صورت گرفته است. به این منظور نتایج ۲۰ پژوهش با ۲۵ اندازه اثر تحلیل گردید. نتایج نشان داد هر سه تمرین پیلاتس، تمرین در آب و یوگا بر تعادل پویای سالمندان در سطح خطای کمتر از ۰۵/۰ مؤثر بوده است و اندازه اثر ترکیبی مربوط به سه مداخله پیلاتس، تمرین در آب و یوگا به ترتیب ۶۸/۰، ۳۷/۰ و ۵۰/۰ بدست آمد. بین سه روش تمرینی، طبق اندازه اثر ترکیبی مؤثرترین روش برای بهبود تعادل پویای سالمندان به ­ترتیب پیلاتس، یوگا و تمرین در آب مشخص گردید. با توجه به یافته­های حاصل از این پژوهش می­توان چنین نتیجه گرفت که هر سه مداخله پیلاتس، تمرین در آب و یوگا بر بهبود تعادل پویای سالمندان مؤثر واقع می­شود اما در میزان تأثیرگذاری هر سه روش تفاوت معنی­داری وجود دارد و طبق پژوهش حاضر تمرین پیلاتس نسبت به دو روش تمرین در آب و یوگا روشی مؤثرتر است. بنابراین می­توان از نتایج و یافته­های این تحقیق در مداخلات پیشگیری و درمانی مشکلات مرتبط با تعادل سالمندان بهره جست.





کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Meta-Analysis of Effect of Physical Exercises on Dynamic Balance in Elderly People: Comparison of Pilates Exercises, Exercises in Water and Yoga

نویسندگان [English]

  • Majid YosefiAfrashteh 1
  • Zahra Sadat Hoseeini 2
چکیده [English]

One of main factors that increases risk and likelihood of falling down among elderly people is weakness in balance and positive effect of some activities such as physical exercises has been reported in order to prevent it. This research has been conducted through meta-analysis method to evaluate value of effectiveness and to compare effect size of three intermediations of Pilates, exercise in water and yoga on improvement of dynamic balance in Iranian elderly population. For this purpose, results of 20 researches with 25 effect sizes were analyzed. Results indicated that all three exercises of intermediations of Pilates, exercise in water and yoga have been effective on dynamic balance of elderly people at the error level less than 0.05 and the combined effect sizes related to three intermediations of Pilates, exercise in water and yoga were respectively obtained 0.68, 0.73 and 0.50. Among three exercise methods based on the combined effect size, the most effective method to improve dynamic balance of elderly people was respectively specified Pilates, yoga and exercise in water. Considering findings from the research it can be concluded that all three intermediations of Pilates, exercise in water and yoga are effective on improvement of dynamic balance of elderly people but there is a significant difference in value of effectiveness in all three methods and according to the research Pilates exercise is more effective than exercise in water and yoga. Therefore, results and findings of the research can be utilized in prevention and treatment intermediations of problems related to balance of elderly people.
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • meta-analysis
  • dynamic balance
  • Pilates
  • yoga in water exercise

آتشین پنجه، ل.، باقرپور، ط و بهرام، م. ا. (۱۳۹۴) مقایسه هشت هفته تمرینات پیلاتس و قدرتی بر تعادل پویا در زنان سالمند شهرستان دزفول. دومین کنفرانس ملی و اولین کنفرانس بین المللی علوم ورزش.

آرادمهر، م.، ثقه الاسلام، ع و ایل بیگی، س. (۱۳۹۳). بررسی اثر تمرین تعادلی و پیلاتس بر روی تعادل ایستا و عملکردی مردان سالمند. دوماهنامهعلمیپژوهشیفیض، ۱۸(۶)، ۵۷۱-۵۷۷.

اصلان‌خانی، م.ا.، فارسی، علیرضا و صحبتی­ها، محمد.(۱۳۹۱). تأثیر تمرین در آب و بیرون آب بر تعادل و راه رفتن سالمند. رفتار حرکتی و روان‌شناسی ورزش، ۱۰(۱)، ۹۱-۱۰۴.

ایران دوست، خ.، طاهری، م و ثقة الاسلامی، ع. (۱۳۹۳). مقایسۀ اثربخشی تمرینات هوازی در آب و یوگا بر حافظه و تعادل پویای مردان سالمند. نشریه رشد و یادگیری حرکتی، ۶(۴)، ۴۶۳-۴۷۳.

ایران دوست، خ و طاهری، م. (۱۳۹۵). تأثیر یوگا و پیلاتس بر عملکرد حرکتی سالمندان. نشریه علمی پژوهشی سالمند، ۱۱(۱)، ۱۵۲-۱۶۱.

جنتی، س.، سهرابی.، مهدی و عطارزاده حسینی، ر. (۱۳۸۹). تاثیر تمرینات منتخب هاتا یوگا بر تعادل زنان سالمند. نشریه علمی پژوهشی سالمند، ۵(۱۸).

حیرانی، ع.، رحمانی، م.، اقدسی، م.ت و یزدانبخشی، ک. (۱۳۹۲). اثر تمرینات پیلاتس بر عملکرد حرکتی سالمندان مرد غیرفعال. پژوهش در رفتار حرکتی، ۱(۱)، ۴۹-۶۵.

خزائی ع.ا.، کهریزی ن، و رازقی راحیل. (۱۳۹۳). تاثیر تمرینات منتخب یوگا بر تعادل پای غالب و غیرغالب زنان میانسال. پژوهشدرعلومتوانبخشی،۱۰(۲): ۲۸۰-۲۶۹.

دخت عبدیان، ر.، ناصری مبارکی، ا.، باقری، ق و احمدی، ع. (۱۳۹۵). مقایسه تأثیر تعداد جلسات تمرینات آبی بر عوامل زیستی-حرکتی و تعادل سالمندان کم‌تحرک. نشریه علمی پژوهشی سالمند، ۱۱(۲)، ۳۳۰-۳۳۹.

دشتی، پ.، شبانی، م و معظمی، م. (۱۳۹۴). مقایسه تأثیر دو نوع تمرین منتخب تراباند و پیلاتس بر تعادل و قدرت اندام تحتانی زنان سالمند. مجله زنان، مامایی و نازایی ایران، ۱۸(۱۵۳)، ۱-۹.

رحمانی، م.، حیرانی، ع و یزدانبخش، ک. (۱۳۹۴). تاثیر تمرینات پیلاتس بر بهبود زمان واکنش و تعادل در سالمندان مرد غیر فعال. فصلنامه توانبخشی نوین، ۹(۳)، ۴۴-۵۳.

 

رضازاده، ن ‌و بلوچی، ر. (۱۳۹۵). تأثیر دوازده هفته تمرین در آب و خشکی روی تعادل ایستا و پویا و خطر سقوط افراد سالمند. نشریه علمی پژوهشی سالمند، ۱۰(۴)، ۱۴۰-۱۵۱.

کمالی، ع.، مهدوی­نژاد، ر و نوروزی، کاظم. (۱۳۹۳). تاثیر یک دوره تمرینات منتخب پیلاتس بر دامنه حرکتی و تعادل زنان سالمند. پژوهش در توانبخشی ورزشی، ۲(۴)، ۱۱-۲۲.

کوه بومی، م.، نورسته، ع.ا و سمامی، ن. (۱۳۹۴). بررسی اثر تمرینات یوگا بر آمادگی جسمانی و تعادل زنان سالمند. نشریه علمی پژوهشی سالمند، ۱۰(۳)، ۲۷-۳۵.

کوه بومی، م.، نورسته، ع.ا و سمامی، ن، (۱۳۹۴). اثر تمرینات ورزش یوگا بر تعادل زنان سالمند. ماهنامهعلمیپژوهشیدانشگاهعلومپزشکیکرمانشاه، ۱۹(۱)، ۱-۸.

عباسی، ع.، صادقی، ح.، برنجیان تبریزی، ح.، باقری، ک و قاسمیزاد، علیرضا. (۱۳۹۱). تاثیر تمرینات تعادلی در آب و بی تمرینی بر عملکرد عصبی-عضلانی و تعادل مردان سالمند سالم. کومش، ۱۳(۳)، ۳۴۵-۳۵۳.

عظیم‌زاده، ا.، اصلان‌خانی، م.ع.، شجاعی، م و صلواتی، م. (۱۳۹۱). تأثیر تمرین درمانی در آب بر تعادل ایستا و پویای سالمندان: مقایسه تمرینات اختلالی و غیراختلالی. نشریه علمی پژوهشی سالمند، ۷(۴)، ۲۷-۳۴.

قربانی زاده، و.، نانگیر، س.ط.ح. (۱۳۹۳). راهنمای کاربردی فراتحلیل با نرم افزارCMA2. تهران: جامعه شناسان.

محمدزاده، حسن، عابدینی، مهری، رضایی، سعید و صفری، حدیث، (۱۳۹۲). تاثیر تمرینات پیلاتس بر بهبود تعادل پویا و عملکرد راه رفتن مردان سالمند با سابقه زمین خوردن. طب توانبخشی، ۲(۳)، ۱۱-۱۸.

مختاری، م.، نزاکت الحسینی، م و اسفرجانی، ف. (۱۳۹۳). اثر یک دوره برنامه­ی تمرینی یلاتس بر افسردگی و برخی کارکردهای حرکتی مرتبط با افتادن در زنان سالمند. رفتار حرکتی، ۱۵، ۲۹-۴۶.

مرکز آمار ایران، گزیده نتایج سرشماری عمومی نفوس و مسکن، کل کشور، ۱۳۹۰.

یادگاری پور، م.، حجادین، ص و صادقی، حیدر. (۱۳۹۱). تأثیر یک دوره برنامه تمرین استقامتی در آب بر تعادل ایستا، پویا و قدرت اندام تحتانی مردان ارتشی سالمند سالم. پژوهش در علوم توانبخشی، ۸(۳)، ۴۴۲-۴۵۲.

 

Balaban, Ö., Nacır, B., Erdem, H., & Karagöz, A. (2009). Denge fonksiyonunun değerlendirilmesi. Journal of Physical Medicine and Rehabilitation Sciences, 12(3), 133-139.Barker, A. L., Bird, M.-L., & Talevski, J. (2015). Effect of pilates exercise for improving balance in older adults: a systematic review with meta-analysis. Archives of physical medicine and rehabilitation, 96(4), 715-723.

Barnett, A., Smith, B., Lord, S. R., Williams, M., & Baumand, A. (2003). Community‐based group exercise improves balance and reduces falls in at‐risk older people: a randomised controlled trial. Age and ageing, 32(4), 407-414.

Bashiri, J. (2014). The effect of aquatic balance exercise and whole body vibration training and detraining on neuromuscular performance, balance and risk of falling in elderly female. Journal of Research in Rehabilitation Sciences, 512-527.

Booth, C. E. (2004). Water exercise and its effect on balance and gait to reduce the risk of falling in older adults. Activities, adaptation & aging, 28(4), 45-57.

Caromano, F. A., & Candeloro, J. M. (2001). Fundamentos da hidroterapia para idosos. Arquivos de Ciências da Saúde da UNIPAR, 5(2).

Cerrah, A. O., Bayram, İ., Yıldızer, G., Uğurlu, O., Şimşek, D., & Ertan, H. (2016). Effects of functional balance training on static and dynamic balance performance of adolescent soccer players. International Journal of Sports, Exercise and Training Science, 2(2), Original Paper.

Cohen, J. (1992). Statistical power analysis. Current directions in psychological science, 1(3), 98-101.

Cruz-Ferreira, A., Fernandes, J., Laranjo, L., Bernardo, L. M., & Silva, A. (2011). A systematic review of the effects of pilates method of exercise in healthy people. Archives of physical medicine and rehabilitation, 92(12), 2071-2081.

Erickson, K. I., Miller, D. L., & Roecklein, K. A. (2012). The aging hippocampus: interactions between exercise, depression, and BDNF. The Neuroscientist, 18(1), 82-97.

Fan, J.-T., & Chen, K.-M. (2011). Using silver yoga exercises to promote physical and mental health of elders with dementia in long-term care facilities. International Psychogeriatrics, 23(08), 1222-1230.

Foster, S. D. (2015). A Systematic Review of Aquatic Exercise Programs on Balance Measures in Older Adults.

Ganz, D. A., Bao, Y., Shekelle, P. G., & Rubenstein, L. Z. (2007). Will my patient fall? Jama, 297(1), 77-86.

Gardner, M. M., Robertson, M. C., & Campbell, A. J. (2000). Exercise in preventing falls and fall related injuries in older people: a review of randomised controlled trials. British journal of sports medicine, 34(1), 7-17.

Gaurav, V. (2011). Effects of hatha yoga training on the health related physical fitness. International Journal of Sports Science and Engineerin, 5(3), 169-173.

Geigle, P. R., Cheek, W., Gould, M., Hunt, H., & Shafiq, B. (1997). Aquatic physical therapy for balance: the interaction of somatosensory and hydrodynamic principles. The Journal of Aquatic Physical Therapy, 5(1), 4-10.

Gillespie, L. D., Gillespie, W. J., Robertson, M. C., Lamb, S. E., Cumming, R. G., & Rowe, B. H. (2003). Interventions for preventing falls in elderly people. The Cochrane Database of Systematic Reviews, 4.

Granacher, U., Muehlbauer, T., Gollhofer, A., Kressig, R. W., & Zahner, L. (2010). An intergenerational approach in the promotion of balance and strength for fall prevention–a mini-review. Gerontology, 57(4), 304-315.

Greenspan, A. I., Wolf, S. L., Kelley, M. E., & O'Grady, M. (2007). Tai chi and perceived health status in older adults who are transitionally frail: a randomized controlled trial. Physical Therapy, 87(5), 525.

Gregg, E. W., Pereira, M. A., & Caspersen, C. J. (2000). Physical activity, falls, and fractures among older adults: a review of the epidemiologic evidence. Journal of the American Geriatrics Society, 48(8), 883-893.

Higgins, J., Thompson, S. G., Deeks, J. J., & Altman, D. G. (2003). Measuring inconsistency in meta-analyses [journal article as teaching resource, deposited by John Flynn]. British medical journal, 327, 557-560.

Hittleman, R. (2013). Yoga for health: Ballantine Books.

Howe, T. E., Rochester, L., Neil, F., Skelton, D. A., & Ballinger, C. (2011). Exercise for improving balance in older people. The Cochrane Library.

Howitt, D., & Cramer, D. (2005). An introduction to statistics in psychology. 3rd ed. edition. (3rd ed.). Harlow: Pearson/Prentice Hall.

Iwamoto, J., Suzuki, H., Tanaka, K., Kumakubo, T., Hirabayashi, H., Miyazaki, Y., ... Matsumoto, H. (2009). Preventative effect of exercise against falls in the elderly: a randomized controlled trial. Osteoporosis international, 20(7), 1233-1240.

Jeter, P. E., Nkodo, A.-F., Moonaz, S. H., & Dagnelie, G. (2014). A systematic review of yoga for balance in a healthy population. The Journal of Alternative and Complementary Medicine, 20(4), 221-232.

Kamioka, H., Tsutani, K., Katsumata, Y., Yoshizaki, T., Okuizumi, H., Okada, S., ... Mutoh, Y. (2016). Effectiveness of Pilates exercise: A quality evaluation and summary of systematic reviews based on randomized controlled trials. Complementary therapies in medicine, 25, 1-19.

Kloubec, J. A. (2010). Pilates for improvement of muscle endurance, flexibility, balance, and posture. The Journal of Strength & Conditioning Research, 24(3), 661-667.

Latey, P. (2001). The Pilates method: history and philosophy. Journal of bodywork and movement therapie,5(4), 275-282.

Mann, L., Kleinpaul, J. F., Mota, C. B., & dos Santos, S. G. (2009). Corporal balance and physical exercises: a systematic review. Motriz-Revista De Educacao Fisica, 15(3), 713-722.

Mirmoezzi, M., Amini, M., Khaledan, A., & Khorshidi, D.(2016). Effect of 8-week of selected aerobic exercise on static and dynamic balance in healthy elderly inactive men. Iranian Journal of Ageing, 11(1), 202-209.

Mokhtari, M., Nezakatalhossaini, M., & Esfarjani, F. (2013). The effect of 12-week pilates exercises on depression and balance associated with falling in the elderly. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 70, 1714-1723.

National Center for Complementary and Alternative Medicine. What Is Yoga? Online document at: http://nccam .nih.gov/health/yoga Accessed January 30, 2014

Nations, U. (2013). World population ageing 2013. Department of Economic and Social Affairs PD.

Newell, D., Shead, V., & Sloane, L. (2012). Changes in gait and balance parameters in elderly subjects attending an 8-week supervised Pilates programme. Journal of bodywork and movement therapies, 16(4), 549-554.

Newton, R. (1995). Standing balance abilities of elderly subjects under altered visual and support surfaces. Physical training and Cancer, 47, 25-29.

Neyens, J. C., Dijcks, B. P., Twisk, J., Schols, J. M., Van Haastregt, J. C., van den Heuvel, W. J., & de Witte, L. P. (2009). A multifactorial intervention for the prevention of falls in psychogeriatric nursing home patients, a randomised controlled trial (RCT). Age and ageing, 38(2), 194-199.

Organization, W. H., & Aging, A. (2002). A Policy Framework. A Contribution of the World Health Organization to the Second United Nations World Assembly on Ageing. World Health Organization, Madrid.

Paterson, D. H., Jones, G. R., & Rice, C. L. (2007). Ageing and physical activity: evidence to develop exercise recommendations for older adults This article is part of a supplement entitled Advancing physical activity measurement and guidelines in Canada: a scientific review and evidence-based foundation for the future of Canadian physical activity guidelines co-published by Applied Physiology, Nutrition, and Metabolism and the Canadian Journal of Public Health. Applied Physiology, Nutrition, and Metabolism, 32(S2E), S69-S10.

Perracini, M. R., & Ramos, L. R. (2002). Fatores associados a quedas em uma coorte de idosos residentes na comunidade. Revista Saúde Pública, 36(6), 709-716.

Resende, S. M., & Rassi, C. M. (2008). Effects of hydrotherapy in balance and prevention of falls among elderly women. Brazilian Journal of Physical Therapy, 12(1), 57-63.

Rose, D. J. (2008). Preventing falls among older adults: no “one size suits all” intervention strategy. Journal ofRehabilitation Research and Development, 45(8), 1153-1166.

Shumway-Cook, A., Ciol, M. A., Hoffman, J., Dudgeon, B. J., Yorkston, K., & Chan, L. (2009). Falls in the Medicare population: incidence, associated factors, and impact on health care. Physical therapy, 89(4), 324.

Shumway-Cook, A., & Woollacott, M. H. (2007). Motor control: translating research into clinical practice: Lippincott Williams & Wilkins.

Simmons, V., & Hansen, P. D. (1996). Effectiveness of water exercise on postural mobility in the well elderly: an experimental study on balance enhancement. The Journals of Gerontology Series A: Biological Sciences and Medical Sciences, 51(5), M233-M238.

Spar, J., & La Rue, A. (2002). Normal aging. Concise guide to geriatric psychiatry. 3rd ed. Washington, DC: American Psychiatric Publishing, Inc, 53-55.

Stevens, J. A., & Olson, S. (2000). Reducing falls and resulting hip fractures among older women. Home care provider, 5(4), 134-141.

Subramaniam, S., & Bhatt, T. (2017). Effect of Yoga practice on reducing cognitive-motor interference for improving dynamic balance control in healthy adults. Complementary Therapies in Medicine, 30, 30-35.

Tunar, M., Ozen, S., Goksen, D., Asar, G., Bediz, C. S., & Darcan, S. (2012). The effects of Pilates on metabolic control and physical performance in adolescents with type 1 diabetes mellitus. Journal of diabetes and its complications, 26(4), 348-351.

Verrastro, G. (2014). Yoga as therapy: when is it helpful? The Journal of family practice, 63(9), E1-6.

Wells, C., Kolt, G. S., & Bialocerkowski, A. (2012). Defining Pilates exercise: a systematic review. Complementary therapies in medicine, 20(4), 253-262.

Woollacott, M., & Shumway-Cook, A. (2002). Attention and the control of posture and gait: a review of an emerging area of research. Gait & posture, 16(1), 1-14.

 Youkhana, S., Dean, C. M., Wolff, M., Sherrington, C., & Tiedemann, A. (2015). Yoga-based exercise improves balance and mobility in people aged 60 and over: a systematic review and meta-analysis. Age and ageing, afv175.