اثربخشی یوگا درمانی بر کیفیت خواب، سرسختی روان‌شناختی و شادکامی زنان سالمند

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه روان‌شناسی، واحد دزفول، دانشگاه آزاد اسلامی، دزفول، ایران

2 گروه تربیت بدنی و علوم ورزشی، واحد دزفول، دانشگاه آزاد اسلامی، دزفول، ایران

3 دانشیار، گروه علوم اجتماعی، دانشگاه پیام‌نور، تهران، ایران

10.22126/jap.2026.13702.1921

چکیده

این مطالعه با هدف تعیین اثربخشی یوگادرمانی بر کیفیت‌ خواب، سرسختی‌روان‌شناختی و شادکامی زنان سالمند انجام شد. روش پژوهش نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون - پس‌آزمون با گروه گواه بود. جامعه آماری پژوهش تمامی زنان سالمند شهر اهواز در نیمه اول سال 1404 بودند. حجم نمونه پژوهش شامل 30 نفر از این زنان سالمند (65 تا 75 ساله) بود که با روش نمونه‌گیری هدفمند و بر اساس معیارهای ورود به مطالعه انتخاب و به‌طور تصادفی در دو گروه آزمایش و گواه گمارش شدند. گروه آزمایش یوگا درمانی را در طی 8 هفته و در 8 جلسه 90 دقیقه‌ای دریافت نمودند. مقیاس‎های مورد استفاده در این پژوهش شامل کیفیت‌ خواب پیتزبورگ، سرسختی روان‌شناختی کوباسا و مقیاس شادکامی آکسفورد بود. داده‌ها با تحلیل کوواریانس تک‌متغیره، با استفاده از نرم‌افزارSPSS نسخه 22 مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند. نتایج نشان داد که با کنترل اثر پیش‌آزمون در مرحله پس‌آزمون بین دو گروه آزمایش و گواه در متغیرهای کیفیت خواب، سرسختی روان‌شناختی و شادکامی تفاوت معناداری وجود دارد (001/0>p). بر اساس یافته‌های این مطالعه، یوگادرمانی سبب بهبود کیفیت‌خواب، سرسختی‌روان‌شناختی و شادکامی سالمندان زن می‌شود و نمایانگر افق‌های تازه‌ای در مداخلات روان‌شناختی است و می‌توان از آن به‌عنوان یک روش مداخله‌ای مؤثر در بهبود کیفیت‌خواب، سرسختی روان‌شناختی و شادکامی سالمندان زن استفاده کرد.

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Effectiveness of Yoga Therapy on Psychological Hardiness, Sleep Quality and Happiness in the Elderly Women

نویسندگان [English]

  • Negien Shadkam 1
  • Leila Momeni 2
  • DARYOSH REZAPOUR 3
1 Department of Psychology, Dez. C., Islamic Azad University, Dezful, Iran
2 Department of Physical Education and Sport Sciences, Dez.C., Islamic Azad University, Dezful, Iran
3 Department of Social Science, Payame Noor University (PNU), Tehran, Iran
چکیده [English]

This study aimed to determine the effectiveness of yoga therapy on psychological hardiness, sleep quality, and happiness of elderly women. The research method was a quasi-experimental design with a pretest-posttest design with a control group. The statistical population of the study included all depressed elderly women in Ahvaz in 2025. The sample size of the study included 30 of these elderly people who were selected using purposive sampling and according to the study entry and exit criteria. The experimental group received eight 90-minute weekly intervention sessions. The questionnaires used in this study included psychological hardiness, sleep quality, and happiness. The data were analyzed by multivariate and univariate analysis of covariance using SPSS version 23 software. The findings showed that there was a significant difference between the experimental and control groups in terms of psychological hardiness, sleep quality, and happiness (p<0.001). In other words, yoga therapy increased psychological resilience, sleep quality, and happiness. According to the findings of the present study, yoga therapy can be suggested as an effective method for improving psychological resilience, sleep quality, and happiness in elderly women.